Pranvera është stina jubilare e Jusuf Vrionit ; 110 vite qëkurse lindi, 25 që nuk është më. Orë bilancesh, me hir a me pahir ! Ky përkujtim është apokrif. Âmes sensibles s’abstenir ! Në ndërgjegjen kolektive Jusuf Vrioni njihet si agjenti më luksoz i eksportit kulturor shqiptar nën diktaturë, përkthyesi i talentuar i veprës së Enver Hoxhës dhe Ismail Kadaresë. Në Francë ! Attention, lumière (aveuglante) ! Deri këtu, bilanci është i qartë, ndërgjegjja e kthjellët. Prej këtu e poshtë, çështja/dosja Jusuf Vrioni vjen e ndërlikohet. Achtung, achtung ! Ndërlikimi ndodh në nënndërgjegje. Nothing is as obvious as the invisible! Bëhet fjalë për nënndërgjegjen e një tabori të caktuar të elitave të fabrikës diktatoriale. Është në gjirin e këtij kolektivi ku ndodh mrekullia që e kthen Jusuf Vrionin në imazh. Η εικόνα του Ιωσήφ ! Jusuf Vrioni, imazhi pa zë i aristokratit ideal. Ikona e aristokratit. Mjaft imazhi ! Non fraintendere, non si tratta di una casualità ! Sepse fabrikimi i ikonës mjeshtri, fabrikuesit e ikonës mjeshtra...
Në mëngjesin e 24 korrikut të kësaj vere, u nisëm nga Kamza bashkë me Dhimitër Kolecin, aktivist për mbrojtjen e Parkut Kombëtar të Zall Gjoçajt, në mbështetje të banorëve të Lufajt në Mirditë. Këta banorë kishin organizuar një protestë kundër tharjes së lumit të Urakës prej ndërtimit të hidrocentralit në zonë, administruar nga firma ‘Seka Hydropower’. Dhimitri teksa ngiste makinën, na tregoi gjatë sesi veç një ditë më parë ishte kthyer nga bjeshkët e Zall Gjoçajt, prej nga ku kishte tentuar të fikte zjarret bashkë me djalin, vëllain, Ademin e banorë të tjerë të mbledhur me urgjencë. Më tregon sesi stanet dhe mijëra bletë e bagëti të imta rrezikoheshin të digjeshin po të mos ndërhynin trupat e emergjencës bashkë me banorët e zonës, dhe ata të ardhur nga Kamza. Dhe sesi, mungesa e ujit në zonë, ia kishte hequr pritat natyrale zjarreve. I indinjuar prej çka kishte dëshmuar, dhe duke shfajësuar djemtë e ri ushtarë të papërvojë e pa mjetet e duhura, Dhimitri përsëriste ‘qeveria e bashkia flenë gjumë teksa parqet kombëtare digjen e shkrumbohen.’
Ronald Qema |16.04.2021 | nyje.alAsfalti elektoral është nocion tejet i njohur për një popull si i yni, si shërbimi më i çmuar që të shtron udhën drejt kutisë së votimit. “Socialistë e demokratë”, “e djathta dhe e majta” shtresën e ziftit shtatë ose tetë centimëshe e kanë pas dhe e kanë pikë kyçe të programit sa herë kishin pushtetin në dorë. Një shokut tim sa herë sheh shtresa të tilla zifti, i kujtohen shtresat e holla të flisë me sanxhank. …
08.04.2021 | nyje.al Kamëz, 2018, fotografi nga Valentina Bonizzi Aktivistët e Grupit Ata kanë ngritur padi kundër Bashkisë Kamëz dhe Komisionerit për të Drejtën e Informimit dhe Mbrojtjes së të Dhënave Personale në Gjykatën Administrative të shkallës së Parë, Tiranë. Nëpërmjet saj, aktivistët e qytetit kanë kërkuar plotësimin e programit të transparencës sipas parashikimeve ligjore, kushtetuese dhe rekomandimeve institucionale me qëllim specifik të bërjes publike të proceseve vendimarrëse dhe transparencës së Bashkisë. Ligji për të drejtën e informimit ka hyrë …
Foto lajm | nyje.al | 01.03.2021 Jo më larg se 4 ditë më parë, Zv.Ministrja e Shëndetësisë, Mira Rakacolli ka komentuar frekuentimin e transportit publik duke e quajtur zgjedhje personale dhe që sipas saj mënyra për t’u mbrojtur nga rreziku i pandemisë është që qytetarët të zgjedhin urbanin që ka më pak qytetarë si dhe të zgjohen herët për të shfrytrëzuar oraret pa flukse të mëdha. Vetëm pak kilometra larg nga kryeqyteti prej të cilit është shprehur Zv. Ministrja, në …
Antonela Pepkolaj | 08.05.2022 | nyje.al Sekuencë nga dokumentari “Lejohet s’lejohet”, Rilind Gërvalla, fotografi nga Antonela Pepkolaj Ndoshta arti, në këndvështrimin historik të tij, më shumë u flet masave se sa individëve dhe, shpesh është parë si mediumi më i mirë për të prekur çështje të ndjeshme për publikun. Qoftë për vetëdijësim, për demaskim, për indoktrinim, marrëdhënia e artit me çështjet editoriale, varion sipas kontekstit dhe sigurisht sipas cilësisë së produktit final. Rilind Gërvalla, gazetar nga Kosova, në dokumentarin e tij të …
Antonela Pepkolaj | 11.04.2022 | nyje.alNjë dëshmi e Kukësit.Humbja dhe varri shënjojnë vdekjen, si dy realitetet më të prekshme për ata që kanë humbur dikë. Humbja, si eksperiencë psikologjike shënjon të vdekurin, varri si shtëpia e fundit shënjon prehjen. Nga sfera e individuales në atë të kolektives, humbja bëhet vaj dhe hidhërimi bëhet zi. Eksperienca humane është rrahur mjaftueshëm me humbjen, sa për të konsoliduar një mekanizëm që i lejon krejt botëkuptimit të saj mbi vdekjen, të kthehet në një …
Ronald Qema | 20.10.2021 | nyje.al Në mars të 1973-shit, Franca Rame, aktorja, regjisorja dhe aktivistja italiane, u mor peng e kërcënuar me armë nga 5 meshkuj brenda një furgoni. Përdorën briskun për t’u shqyer rrobat dhe prerë lëkurën, i dogjën cigare në trup. Franca Rame u përdhunua. U deshën dy vjet që ajo të gjente forcën për të treguar ç’i kishte ndodhur. Bashkëshorti i saj, Dario Fo, e mori vesh nga letra që Franca i kishte shkruar. Kjo grua tronditi …
Tre vite më parë, si pjesëmarrës i Laboratorit të Antropologjisë Urbane, të organizuar nga Grupi Ata dhe IAKSA prezantova nje kohëzim vizual përmes fotografive të lagjes Bathore në Kamëz. Referencë ishin imazhet e shkrepura nga një fotograf gjerman, ëam Kat, përgjatë vitit 1999. Në një prej imazheve shihet një kontenier i verdhë që shërbente si qëndër ambulatore për lagjen. Në bisedë me time më, ajo më tregoi asokohe që ai kontenier kishte qënë me të vërtetë qendra e vetme shëndetësore për Bathoren për disa vite dhe se unë isha vaksinuar aty përgjatë fëmijërisë së hershme.
