{"id":3070,"date":"2020-03-15T21:53:17","date_gmt":"2020-03-15T20:53:17","guid":{"rendered":"http:\/\/www.nyje.al\/?p=3070"},"modified":"2024-09-06T11:59:04","modified_gmt":"2024-09-06T09:59:04","slug":"prinderit-vendosen-per-mua-une-doja-te-isha-i-dobishem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nyje.al\/sq\/prinderit-vendosen-per-mua-une-doja-te-isha-i-dobishem\/","title":{"rendered":"Prind\u00ebrit vendos\u00ebn p\u00ebr mua, un\u00eb doja t\u00eb isha i dobish\u00ebm"},"content":{"rendered":"<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"3070\" class=\"elementor elementor-3070\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-156a4f58 e-flex e-con-boxed wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no e-con e-parent\" data-id=\"156a4f58\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4922bdbf elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4922bdbf\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"color: #993300;font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Elena Cakani | nyje.al | 15.03.2020<\/strong><\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong><em>Udh\u00ebtim n\u00eb t\u00eb shkuar\u00ebn<br \/><\/em><\/strong><\/span><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><em>N\u00ebn k\u00ebt\u00eb titull \u201cUdh\u00ebtim n\u00eb t\u00eb shkuar\u00ebn\u201d, po botojm\u00eb nj\u00eb cik\u00ebl shkrimesh dhe bisedash nga disa t\u00eb rinj nga qytete t\u00eb ndryshme t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb q\u00eb aspirojn\u00eb t\u00eb b\u00ebhen gazetar\u00eb. Jan\u00eb realizuar me prind\u00ebrit, gjysh\u00ebrit dhe t\u00eb af\u00ebrmit e tyre me q\u00ebllim njohjen e jet\u00ebs n\u00eb rreth t\u00eb ngusht\u00eb familjar po edhe njohjen e jet\u00ebs shoq\u00ebrore p\u00ebrgjat\u00eb shekullit t\u00eb kaluar. Si jetonin apo mbijetonin njer\u00ebzit tan\u00eb; si dashuroheshin apo detyroheshin t\u00eb zgjidhnin njeriun e jet\u00ebs; si e g\u00ebzonin jet\u00ebn dhe si i p\u00ebrballonin goditjet e saj; si ishin t\u00eb ndara rolet n\u00eb familje, dhe n\u00eb nj\u00eb shoq\u00ebri sa t\u00eb varf\u00ebr aq edhe t\u00eb kontrolluar si\u00e7 ishte shoq\u00ebria shqiptare n\u00eb vitet 1945-1990?<\/em><\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><em>Jan\u00eb rr\u00ebfime q\u00eb iu tregojn\u00eb t\u00eb rinjve se e shkuara e paraardh\u00ebsve, n\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb apo n\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr mund t\u00eb b\u00ebhet p\u00ebrvoj\u00eb p\u00ebr t\u00eb ardhmen e secilit dhe p\u00ebr t\u00eb ardhmen e nj\u00eb vendi t\u00eb t\u00ebr\u00eb.<\/em><\/span><\/p><hr \/><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Respektimi i prind\u00ebrve deri n\u00eb bindje, ka qen\u00eb nj\u00eb kultur\u00eb e p\u00ebrhapur n\u00eb familjen shqiptare. Kjo \u00ebsht\u00eb historia e Petrit Boj\u00ebs: ai e braktisi shkoll\u00ebn n\u00eb mosh\u00ebn 10-vje\u00e7are p\u00ebr t\u2019u b\u00ebr\u00eb krah pune.<\/strong><\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><em><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">\u201cPrind\u00ebrit vendos\u00ebn p\u00ebr mua, un\u00eb doja t\u00eb isha i dobish\u00ebm\u201d<\/span><\/em><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Pun\u00ebsimi i f\u00ebmij\u00ebve apo shtr\u00ebngimi p\u00ebr t\u00eb punuar n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb njom\u00eb, \u00ebsht\u00eb fenomen i d\u00ebnuesh\u00ebm n\u00eb shoq\u00ebri t\u00eb lira dhe q\u00eb respektojn\u00eb t\u00eb drejtat e njeriut. N\u00ebse k\u00ebt\u00eb bised\u00eb q\u00eb nisi si \u201chetim p\u00ebr komunizmin\u201d, nuk do ta kisha b\u00ebr\u00eb me gjyshin tim, nuk do ta kisha ditur ende se brenda familjes sime ka ekzistuar ky fenomen q\u00eb s\u2019\u00ebsht\u00eb aspak i ri dhe ekskluziv i koh\u00ebve t\u00eb sotme.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><a href=\"http:\/\/www.nyje.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Petrit-Boja-shkrimi-i-Elenes.jpg\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"alignright wp-image-3071 size-medium\" src=\"http:\/\/www.nyje.al\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Petrit-Boja-shkrimi-i-Elenes-225x300.jpg\" alt=\"Petrit Boja\" width=\"225\" height=\"300\" \/><\/a><\/span>\u00a0<span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Gjyshi, Petrit Boja, u lind m\u00eb 5 gusht\u00a01955\u00a0n\u00eb Polisin e Vog\u00ebl t\u00eb Elbasanit. P\u00ebr shkak t\u00eb varf\u00ebris\u00eb ku jetonin familje t\u00eb t\u00ebra n\u00eb at\u00eb zon\u00eb, e zhveshur nga prona private, dhe p\u00ebr hir t\u00eb nj\u00eb mentaliteti q\u00eb nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb e b\u00ebnte burr\u00eb para kohe, ai braktisi shkoll\u00ebn n\u00eb mosh\u00ebn 10-vje\u00e7are, me vendim t\u00eb familjar\u00ebve. Kishte megjithat\u00eb brenda tij nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb t\u00eb fshehur p\u00ebr t\u2019iu bindur k\u00ebtij vendimi. Ai flet p\u00ebr at\u00eb koh\u00eb sikur tregon nj\u00eb p\u00ebrrall\u00eb dhe p\u00ebr veten sikur t\u00eb ishte nj\u00eb personazh brenda saj.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>\u00c7far\u00eb ishte komunizmi p\u00ebr ty?<br \/><\/strong>Un\u00eb kam lindur n\u00eb at\u00eb periudh\u00eb ku frika ishte mbi t\u00eb gjitha. T\u00eb pakt\u00ebn sa isha f\u00ebmij\u00eb, po edhe m\u00eb pas, u rrita me k\u00ebt\u00eb frym\u00eb. Jo q\u00eb jetoja tamam me frik\u00eb, por u m\u00ebsova me at\u00eb kultur\u00eb.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Komunizmi e drejtonte vendin me nj\u00eb parti t\u00eb vetme, e cila urdh\u00ebronte se si duhet t\u00eb mendonte populli dhe se si duhet t\u00eb organizohej ai n\u00eb pun\u00eb.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>\u00c7far\u00eb ofronte kjo parti?<br \/><\/strong>Partia ishte shteti vet\u00eb q\u00eb zot\u00ebronte t\u00eb gjitha mjetet e pun\u00ebs, fermat, t\u00eb gjitha fabrikat p\u00ebr prodhimin e ushqimeve dhe mallrave.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Ti nuk kishe asnj\u00eb pron\u00eb private?<br \/><\/strong>As q\u00eb b\u00ebhej fjal\u00eb. Sa ka ekzistuar periudha komuniste, edhe p\u00ebr nj\u00eb gur nuk mund t\u00eb thoshe \u00ebsht\u00eb i imi, jo m\u00eb parcel\u00eb toke. \u00c7do gj\u00eb ka qen\u00eb e p\u00ebrbashk\u00ebt dhe e p\u00ebrbashk\u00ebta ka qen\u00eb pron\u00eb e shtetit.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Kur ke filluar t\u00eb punosh?<br \/><\/strong>Po q\u00eb kur isha f\u00ebmij\u00eb 6 vje\u00e7 fillova t\u00eb b\u00ebja pun\u00eb, jo pun\u00eb t\u00eb r\u00ebnda, thjesht mundohesha t\u00eb ndihmoja prind\u00ebrit pasi shikoja q\u00eb lodheshin shum\u00eb, por edhe q\u00eb t\u00eb m\u00ebsohesha vet\u00eb me pun\u00eb se ishte e qart\u00eb\u00a0\u00e7far\u00eb m\u00eb priste disa vite m\u00eb von\u00eb.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Me shkoll\u00ebn, si ia dilje?<\/strong><\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Deri n\u00eb klas\u00eb t\u00eb 4-t paradite shkoja n\u00eb shkoll\u00eb dhe pas or\u00ebs 12.00, sapo kthehesha n\u00eb sht\u00ebpi, shkoja me vrap t\u00eb b\u00ebja pun\u00eb nga ara.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>\u00c7far\u00eb ndodhi m\u00eb pas?<br \/><\/strong>Nuk shkova m\u00eb n\u00eb shkoll\u00eb.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Nuk kishe mund\u00ebsi, nuk donin prind\u00ebrit? M\u00eb trego m\u00eb shum\u00eb&#8230;<br \/><\/strong>D\u00ebshira ime ishte dhe nuk ishte. Por m\u00eb shum\u00eb ndikuan prinderit, gjyshi mbi t\u00eb gjith\u00eb. Nj\u00eb nat\u00eb e d\u00ebgjova pas dere duke th\u00ebn\u00eb: \u201c\u00c7uni nuk \u00ebsht\u00eb m\u00eb i vog\u00ebl. Nuk ka \u00e7\u2019i duhet m\u00eb shkolla. Shkoi n\u00eb shkoll\u00eb, m\u00ebsoi t\u00eb flas\u00eb, t\u00eb shkruaj\u00eb&#8230; k\u00ebto jan\u00eb rregulla t\u00eb partis\u00eb. Tani ai duhet t\u2019i futet pun\u00ebs, t\u00eb b\u00ebhet i zoti vetes!\u201d<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Zot i vet\u00ebs, n\u00eb mosh\u00ebn 10-vje\u00e7are? Si u ndjeve kur i d\u00ebgjoje fshehur q\u00eb vendosnin p\u00ebr ty?<br \/><\/strong>Nga nj\u00ebra an\u00eb m\u00eb dukej vetja i dobish\u00ebm, por nga ana tjet\u00ebr do m\u00eb mungonte shkolla, do rritesha para kohe. Nuk do luaja m\u00eb me f\u00ebmij\u00ebt e tjer\u00eb,\u00a0s\u2019do qeshja m\u00eb, s\u2019do kisha m\u00eb koh\u00eb t\u00eb lir\u00eb dhe k\u00ebt\u00eb ma mund\u00ebsonte vet\u00ebm shkolla. M\u00eb sakt\u00eb, ikja rrug\u00ebs p\u00ebr n\u00eb shkoll\u00eb.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Me \u00e7far\u00eb\u00a0pun\u00ebsh fillove t\u00eb merreshe kryesisht?<br \/><\/strong>Sa isha femij\u00eb m\u00eb shum\u00eb shkoja me bag\u00ebti, kishim lop\u00eb, dele, dhi. Pasi lash\u00eb shkoll\u00ebn zgjohesha her\u00ebt\u00a0n\u00eb m\u00ebngjes\u00a0dhe shkoja n\u00eb ar\u00eb p\u00ebr t\u00eb mbajtur misrin t\u00eb cilin e vilnin prind\u00ebrit e mi dhe gjyshi.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Me \u00e7far\u00eb e mbanit?<br \/><\/strong>Mbushja thesin dhe ma vinte n\u00ebna mbi kurriz. Por kjo nuk ishte asgj\u00eb. Duke ikur vitet e duke u rritur un\u00eb, u shtonin dhe pun\u00ebt q\u00eb m\u00eb prisnin mua.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Cil\u00ebn ke urryer m\u00eb shum\u00eb?<br \/><\/strong>Nuk e kisha shprehur ndonj\u00ebher\u00eb se \u00e7far\u00eb pune urreja se ndryshe do t\u00eb m\u00eb urrenin mua.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Por tani iku ajo koh\u00eb, mund t\u00eb shprehem lirsh\u00ebm. Ajo q\u00eb urreja m\u00eb shum\u00eb ishte shp\u00ebrndarja e krip\u00ebs\u00a0me gomar.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Po \u00e7far\u00eb kishte t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb kjo?<br \/><\/strong>Duhet t\u00eb kaloja sa n\u00eb nj\u00eb kod\u00ebr n\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr, sa n\u00eb mal t\u00eb Vash\u00ebs n\u00eb mal t\u00eb Polisit. Rrug\u00eb nuk kishte e thas\u00ebt \u00e7aheshin. T\u00eb lidheshe me fshatin tjet\u00ebr do kaloje sa n\u00eb lumin Gostime e sa n\u00eb Shkumbin.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Mir\u00eb n\u00eb ver\u00eb po n\u00eb dim\u00ebr si ja b\u00ebnit p\u00ebr ta shp\u00ebrndar\u00eb?<br \/><\/strong>N\u00eb ver\u00eb kaloja n\u00eb lum\u00eb pasi nuk kishte prurje t\u00eb m\u00ebdha, e gjat\u00eb dimrit p\u00ebrmes malit.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Po veshja si ishte?<br \/><\/strong>Laj-thaj nj\u00eb pal\u00eb rroba kishim ne. N\u00eb periudh\u00ebn sa ishim n\u00eb shkoll\u00eb, si ne edhe f\u00ebmij\u00ebt, kishim dy pal\u00eb, rrobat e shkoll\u00ebs dhe rrobat e pun\u00ebs.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Kishit nj\u00eb tradit\u00eb p\u00ebr pritjen e miqve?<br \/><\/strong>Kur d\u00ebgjonim q\u00eb do vinin miq, pastrohej sht\u00ebpia nj\u00eb dit\u00eb para. N\u00eb m\u00ebngjes her\u00ebt grat\u00eb gatuanin buk\u00eb misri t\u00eb bardh\u00eb, p\u00ebrgatisnin djath\u00eb e ullinj. T\u00eb b\u00ebje oriz apo makarona ishte pritje e madhe. Por ajo q\u00eb kishte r\u00ebnd\u00ebsi ishte se \u00e7do gj\u00eb u b\u00ebnte me dashuri, me zem\u00ebr t\u00eb past\u00ebr. U mblidhnim t\u00eb gjith\u00eb pran\u00eb oxhakut me dru dhe rreth sofr\u00ebs s\u00eb buk\u00ebs.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>E mban mend si u njohe me gjyshen?<br \/><\/strong>Ah \u00e7&#8217;kam\u00a0vuajtur un\u00eb, moj bij\u00eb, ta dish ti!<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>M\u00eb thuaj, jam kurioze t\u00eb di \u00e7do detaj.<br \/><\/strong>Ne ishim t\u00eb dy shum\u00eb af\u00ebr nj\u00ebri-tjetrit po asnj\u00ebher\u00eb nuk ishim takuar. Nj\u00eb dit\u00eb m\u00eb thot\u00eb gjyshi: \u201cBir t\u00eb kam gjetur nuse.\u201d Reagova direkt: \u201cGjysh se mos ma ke sjell\u00eb n\u00eb sht\u00ebpi pa m\u00eb pyetur mua?\u201d \u201cJo, mor bir, jo, se nuk b\u00ebhen pun\u00ebt aq kollaj sa mendon ti!\u201d<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">P\u00ebr nj\u00eb moment u g\u00ebzova se doja ta gjeja vet\u00eb nusen, por prap\u00ebseprap\u00eb po m\u00eb rrinte mendja atje: kush na qenka kjo vajz\u00eb kaq e mir\u00eb q\u00eb un\u00eb s\u2019e paskam par\u00eb ndonj\u00ebher\u00eb? U b\u00ebra kurioz ta shikoj, po kush m\u00eb linte mua t\u00eb shkoja ta shikoja pra. T\u00eb nes\u00ebrmen m\u00eb thote gjyshi t\u00eb shkoj n\u00eb lagjen tjet\u00ebr se kan\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr ndihm\u00eb. Aty m\u00eb shkoi mendja se p\u00ebr \u00e7far\u00eb po me d\u00ebrgon gjyshi atje. <\/span><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Iu p\u00ebrgjigja gjyshit gjith\u00eb qejf. Po kot q\u00eb shkova se at\u00eb nuk e linin t\u00eb dilte as ke porta, jo m\u00eb t\u00eb m\u00eb takonte mua! Po q\u00eb nga ajo dit\u00eb atje ngela un\u00eb derisa e takova.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>T\u00eb p\u00eblqeu nusja?<br \/><\/strong>Nusja po, por vjehrri e vjehrra, jo (duke qeshur). Nuk m\u00eb linin ta takoja se na b\u00ebnte lagjja me fjal\u00eb. Gjyshi shkoi dhe foli me ta derisa iu mbush mendja. Po gjithsesi, rrall\u00eb takoheshim dhe fshehurazi m\u00eb shum\u00eb&#8230; Bashk\u00eb b\u00ebm\u00eb pes\u00eb f\u00ebmij\u00eb&#8230;<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>I b\u00ebje dhurata?<br \/><\/strong>(Qesh) Dilja n\u00ebp\u00ebr ara, n\u00ebp\u00ebr ferra p\u00ebr t\u00eb mbledhur lule. Dhurat\u00eb tjet\u00ebr nuk kisha \u00e7far\u00eb t\u2019i b\u00ebja&#8230;<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>\u00a0<\/strong><\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Elena Cakani | nyje.al | 15.03.2020 Udh\u00ebtim n\u00eb t\u00eb shkuar\u00ebnN\u00ebn k\u00ebt\u00eb titull \u201cUdh\u00ebtim n\u00eb t\u00eb shkuar\u00ebn\u201d, po botojm\u00eb nj\u00eb cik\u00ebl shkrimesh dhe bisedash nga disa t\u00eb rinj nga qytete t\u00eb ndryshme t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb q\u00eb aspirojn\u00eb t\u00eb b\u00ebhen gazetar\u00eb. Jan\u00eb realizuar me prind\u00ebrit, gjysh\u00ebrit dhe t\u00eb af\u00ebrmit e tyre me q\u00ebllim njohjen e jet\u00ebs n\u00eb rreth t\u00eb ngusht\u00eb familjar po edhe njohjen e jet\u00ebs shoq\u00ebrore p\u00ebrgjat\u00eb shekullit t\u00eb kaluar. Si jetonin apo mbijetonin njer\u00ebzit tan\u00eb; si dashuroheshin apo detyroheshin t\u00eb zgjidhnin njeriun e jet\u00ebs; si e g\u00ebzonin jet\u00ebn dhe si i p\u00ebrballonin goditjet e saj; si ishin t\u00eb ndara rolet n\u00eb familje, dhe n\u00eb nj\u00eb shoq\u00ebri sa t\u00eb varf\u00ebr aq edhe t\u00eb kontrolluar si\u00e7 ishte shoq\u00ebria shqiptare n\u00eb vitet 1945-1990?Jan\u00eb rr\u00ebfime q\u00eb iu tregojn\u00eb t\u00eb rinjve se e shkuara e paraardh\u00ebsve, n\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb apo n\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr mund t\u00eb b\u00ebhet p\u00ebrvoj\u00eb p\u00ebr t\u00eb ardhmen e secilit dhe p\u00ebr t\u00eb ardhmen e nj\u00eb vendi t\u00eb t\u00ebr\u00eb. Respektimi i prind\u00ebrve deri n\u00eb bindje, ka qen\u00eb nj\u00eb kultur\u00eb e p\u00ebrhapur n\u00eb familjen shqiptare. Kjo \u00ebsht\u00eb historia e Petrit Boj\u00ebs: ai e braktisi shkoll\u00ebn n\u00eb mosh\u00ebn 10-vje\u00e7are p\u00ebr t\u2019u b\u00ebr\u00eb krah pune. \u201cPrind\u00ebrit vendos\u00ebn p\u00ebr mua, un\u00eb doja t\u00eb isha i dobish\u00ebm\u201d Pun\u00ebsimi i f\u00ebmij\u00ebve apo shtr\u00ebngimi p\u00ebr t\u00eb punuar n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb njom\u00eb, \u00ebsht\u00eb fenomen i d\u00ebnuesh\u00ebm n\u00eb shoq\u00ebri t\u00eb lira dhe q\u00eb respektojn\u00eb t\u00eb drejtat e njeriut. N\u00ebse k\u00ebt\u00eb bised\u00eb q\u00eb nisi si \u201chetim p\u00ebr komunizmin\u201d, nuk do ta kisha b\u00ebr\u00eb me gjyshin tim, nuk do ta kisha ditur ende se brenda familjes sime ka ekzistuar ky fenomen q\u00eb s\u2019\u00ebsht\u00eb aspak i ri dhe ekskluziv i koh\u00ebve t\u00eb sotme. \u00a0Gjyshi, Petrit Boja, u lind m\u00eb 5 gusht\u00a01955\u00a0n\u00eb Polisin e Vog\u00ebl t\u00eb Elbasanit. P\u00ebr shkak t\u00eb varf\u00ebris\u00eb ku jetonin familje t\u00eb t\u00ebra n\u00eb at\u00eb zon\u00eb, e zhveshur nga prona private, dhe p\u00ebr hir t\u00eb nj\u00eb mentaliteti q\u00eb nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb e b\u00ebnte burr\u00eb para kohe, ai braktisi shkoll\u00ebn n\u00eb mosh\u00ebn 10-vje\u00e7are, me vendim t\u00eb familjar\u00ebve. Kishte megjithat\u00eb brenda tij nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb t\u00eb fshehur p\u00ebr t\u2019iu bindur k\u00ebtij vendimi. Ai flet p\u00ebr at\u00eb koh\u00eb sikur tregon nj\u00eb p\u00ebrrall\u00eb dhe p\u00ebr veten sikur t\u00eb ishte nj\u00eb personazh brenda saj. \u00c7far\u00eb ishte komunizmi p\u00ebr ty?Un\u00eb kam lindur n\u00eb at\u00eb periudh\u00eb ku frika ishte mbi t\u00eb gjitha. T\u00eb pakt\u00ebn sa isha f\u00ebmij\u00eb, po edhe m\u00eb pas, u rrita me k\u00ebt\u00eb frym\u00eb. Jo q\u00eb jetoja tamam me frik\u00eb, por u m\u00ebsova me at\u00eb kultur\u00eb.Komunizmi e drejtonte vendin me nj\u00eb parti t\u00eb vetme, e cila urdh\u00ebronte se si duhet t\u00eb mendonte populli dhe se si duhet t\u00eb organizohej ai n\u00eb pun\u00eb. \u00c7far\u00eb ofronte kjo parti?Partia ishte shteti vet\u00eb q\u00eb zot\u00ebronte t\u00eb gjitha mjetet e pun\u00ebs, fermat, t\u00eb gjitha fabrikat p\u00ebr prodhimin e ushqimeve dhe mallrave. Ti nuk kishe asnj\u00eb pron\u00eb private?As q\u00eb b\u00ebhej fjal\u00eb. Sa ka ekzistuar periudha komuniste, edhe p\u00ebr nj\u00eb gur nuk mund t\u00eb thoshe \u00ebsht\u00eb i imi, jo m\u00eb parcel\u00eb toke. \u00c7do gj\u00eb ka qen\u00eb e p\u00ebrbashk\u00ebt dhe e p\u00ebrbashk\u00ebta ka qen\u00eb pron\u00eb e shtetit. Kur ke filluar t\u00eb punosh?Po q\u00eb kur isha f\u00ebmij\u00eb 6 vje\u00e7 fillova t\u00eb b\u00ebja pun\u00eb, jo pun\u00eb t\u00eb r\u00ebnda, thjesht mundohesha t\u00eb ndihmoja prind\u00ebrit pasi shikoja q\u00eb lodheshin shum\u00eb, por edhe q\u00eb t\u00eb m\u00ebsohesha vet\u00eb me pun\u00eb se ishte e qart\u00eb\u00a0\u00e7far\u00eb m\u00eb priste disa vite m\u00eb von\u00eb. Me shkoll\u00ebn, si ia dilje?Deri n\u00eb klas\u00eb t\u00eb 4-t paradite shkoja n\u00eb shkoll\u00eb dhe pas or\u00ebs 12.00, sapo kthehesha n\u00eb sht\u00ebpi, shkoja me vrap t\u00eb b\u00ebja pun\u00eb nga ara. \u00c7far\u00eb ndodhi m\u00eb pas?Nuk shkova m\u00eb n\u00eb shkoll\u00eb. Nuk kishe mund\u00ebsi, nuk donin prind\u00ebrit? M\u00eb trego m\u00eb shum\u00eb&#8230;D\u00ebshira ime ishte dhe nuk ishte. Por m\u00eb shum\u00eb ndikuan prinderit, gjyshi mbi t\u00eb gjith\u00eb. Nj\u00eb nat\u00eb e d\u00ebgjova pas dere duke th\u00ebn\u00eb: \u201c\u00c7uni nuk \u00ebsht\u00eb m\u00eb i vog\u00ebl. Nuk ka \u00e7\u2019i duhet m\u00eb shkolla. Shkoi n\u00eb shkoll\u00eb, m\u00ebsoi t\u00eb flas\u00eb, t\u00eb shkruaj\u00eb&#8230; k\u00ebto jan\u00eb rregulla t\u00eb partis\u00eb. Tani ai duhet t\u2019i futet pun\u00ebs, t\u00eb b\u00ebhet i zoti vetes!\u201d Zot i vet\u00ebs, n\u00eb mosh\u00ebn 10-vje\u00e7are? Si u ndjeve kur i d\u00ebgjoje fshehur q\u00eb vendosnin p\u00ebr ty?Nga nj\u00ebra an\u00eb m\u00eb dukej vetja i dobish\u00ebm, por nga ana tjet\u00ebr do m\u00eb mungonte shkolla, do rritesha para kohe. Nuk do luaja m\u00eb me f\u00ebmij\u00ebt e tjer\u00eb,\u00a0s\u2019do qeshja m\u00eb, s\u2019do kisha m\u00eb koh\u00eb t\u00eb lir\u00eb dhe k\u00ebt\u00eb ma mund\u00ebsonte vet\u00ebm shkolla. M\u00eb sakt\u00eb, ikja rrug\u00ebs p\u00ebr n\u00eb shkoll\u00eb. Me \u00e7far\u00eb\u00a0pun\u00ebsh fillove t\u00eb merreshe kryesisht?Sa isha femij\u00eb m\u00eb shum\u00eb shkoja me bag\u00ebti, kishim lop\u00eb, dele, dhi. Pasi lash\u00eb shkoll\u00ebn zgjohesha her\u00ebt\u00a0n\u00eb m\u00ebngjes\u00a0dhe shkoja n\u00eb ar\u00eb p\u00ebr t\u00eb mbajtur misrin t\u00eb cilin e vilnin prind\u00ebrit e mi dhe gjyshi. Me \u00e7far\u00eb e mbanit?Mbushja thesin dhe ma vinte n\u00ebna mbi kurriz. Por kjo nuk ishte asgj\u00eb. Duke ikur vitet e duke u rritur un\u00eb, u shtonin dhe pun\u00ebt q\u00eb m\u00eb prisnin mua. Cil\u00ebn ke urryer m\u00eb shum\u00eb?Nuk e kisha shprehur ndonj\u00ebher\u00eb se \u00e7far\u00eb pune urreja se ndryshe do t\u00eb m\u00eb urrenin mua.Por tani iku ajo koh\u00eb, mund t\u00eb shprehem lirsh\u00ebm. Ajo q\u00eb urreja m\u00eb shum\u00eb ishte shp\u00ebrndarja e krip\u00ebs\u00a0me gomar. Po \u00e7far\u00eb kishte t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb kjo?Duhet t\u00eb kaloja sa n\u00eb nj\u00eb kod\u00ebr n\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr, sa n\u00eb mal t\u00eb Vash\u00ebs n\u00eb mal t\u00eb Polisit. Rrug\u00eb nuk kishte e thas\u00ebt \u00e7aheshin. T\u00eb lidheshe me fshatin tjet\u00ebr do kaloje sa n\u00eb lumin Gostime e sa n\u00eb Shkumbin. Mir\u00eb n\u00eb ver\u00eb po n\u00eb dim\u00ebr si ja b\u00ebnit p\u00ebr ta shp\u00ebrndar\u00eb?N\u00eb ver\u00eb kaloja n\u00eb lum\u00eb pasi nuk kishte prurje t\u00eb m\u00ebdha, e gjat\u00eb dimrit p\u00ebrmes malit. Po veshja si ishte?Laj-thaj nj\u00eb pal\u00eb rroba kishim ne. N\u00eb periudh\u00ebn sa ishim n\u00eb shkoll\u00eb, si ne edhe f\u00ebmij\u00ebt, kishim dy pal\u00eb, rrobat e shkoll\u00ebs dhe rrobat e pun\u00ebs. Kishit nj\u00eb tradit\u00eb p\u00ebr pritjen e miqve?Kur d\u00ebgjonim q\u00eb do vinin miq, pastrohej sht\u00ebpia nj\u00eb dit\u00eb para. N\u00eb m\u00ebngjes her\u00ebt grat\u00eb gatuanin buk\u00eb misri t\u00eb bardh\u00eb, p\u00ebrgatisnin djath\u00eb e ullinj. T\u00eb b\u00ebje oriz apo makarona ishte pritje e madhe. Por ajo q\u00eb kishte r\u00ebnd\u00ebsi ishte se \u00e7do gj\u00eb u b\u00ebnte me dashuri, me zem\u00ebr t\u00eb past\u00ebr. U mblidhnim t\u00eb gjith\u00eb pran\u00eb oxhakut me dru dhe rreth sofr\u00ebs s\u00eb buk\u00ebs. E mban mend si u njohe me gjyshen?Ah \u00e7&#8217;kam\u00a0vuajtur un\u00eb, moj bij\u00eb, ta dish ti!<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":5479,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"episode_type":"","audio_file":"","podmotor_file_id":"","podmotor_episode_id":"","cover_image":"","cover_image_id":"","duration":"","filesize":"","filesize_raw":"","date_recorded":"","explicit":"","block":"","ocean_post_layout":"right-sidebar","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"ocs-kulture-category-post-sidebar","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"on","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-3070","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kulture","entry","has-media"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3070","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3070"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3070\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25209,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3070\/revisions\/25209"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5479"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3070"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3070"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3070"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}