{"id":2231,"date":"2019-07-02T13:17:48","date_gmt":"2019-07-02T11:17:48","guid":{"rendered":"http:\/\/www.nyje.al\/?p=2231"},"modified":"2024-09-04T00:59:09","modified_gmt":"2024-09-03T22:59:09","slug":"tribut-ana-ahmatoves","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nyje.al\/sq\/tribut-ana-ahmatoves\/","title":{"rendered":"Tribut Ana Ahmatov\u00ebs"},"content":{"rendered":"<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"2231\" class=\"elementor elementor-2231\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5e24266f e-flex e-con-boxed wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no e-con e-parent\" data-id=\"5e24266f\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-785b00ba elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"785b00ba\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"color: #993300;font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>02.07.2019 | nyje.al<\/strong><\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><a href=\"http:\/\/www.nyje.al\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/ana-ahmatova.jpg\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-2232 alignright\" src=\"http:\/\/www.nyje.al\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/ana-ahmatova.jpg\" alt=\"\" width=\"310\" height=\"194\" \/><\/a>Ana Ahmatova konsiderohet si nj\u00eb nd\u00ebr poetet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb shekullit XX, pjes\u00eb e nj\u00eb plejade autor\u00ebsh ku bashk\u00eb me Boris Pasternak, Marina Cvetajeva dhe Osip Mandelshtamin krijojn\u00eb nj\u00eb kat\u00ebrshe shum\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb n\u00eb historin\u00eb e let\u00ebrsis\u00eb ruse. \u00a0N\u00eb jet\u00ebshkrimin e saj shprehet se gjithmon\u00eb ka ditur \u00e7do gj\u00eb p\u00ebr poezin\u00eb, por asnj\u00ebher\u00eb nuk ka ditur gj\u00eb p\u00ebr proz\u00ebn. N\u00eb mosh\u00ebn 11 vje\u00e7are botoi poezin\u00eb e saj t\u00eb par\u00eb, e m\u00eb pas krijimtaria e An\u00ebs do t\u00eb shoq\u00ebrohej me indiferenc\u00eb, ndalim, p\u00ebr\u00e7mim dhe censur\u00eb shtet\u00ebrore.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Megjith\u00ebse regjimi rus e p\u00ebrballi me luft\u00ebn, humbjen e bashk\u00ebshortit dhe burgosjen e djalit t\u00eb saj, ajo n\u00eb fund t\u00eb jet\u00ebs i g\u00ebzohet faktit q\u00eb kishte jetuar n\u00eb ato vite, duke par\u00eb ngjarje t\u00eb pashoqe. N\u00eb vitin 1965, ve\u00e7 nj\u00eb vit para se t\u00eb vdes\u00eb Ana shkruan: \u201cTashm\u00eb kam pushuar s\u00eb shkruari vargje. P\u00ebr mua n\u00eb to \u00ebsht\u00eb lidhja ime me koh\u00ebn, me jet\u00ebn e re t\u00eb popullit tim. Kur i kam shkruar, jetoja me ritmet q\u00eb kumbonin n\u00eb historin\u00eb heroike t\u00eb vendit. Jam e lumtuar q\u00eb jetova n\u00eb k\u00ebto vite dhe pash\u00eb ngjarje t\u00eb pashoqe.\u201d<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Ka lindur m\u00eb 23 qershor t\u00eb vitit 1889 pran\u00eb Odes\u00ebs n\u00eb Balshoy Fontan (Ukrain\u00eb) n\u00eb nj\u00eb familje fisnike t\u00eb koh\u00ebs, m\u00eb pas \u00ebsht\u00eb zhvendosur n\u00eb Carskoe Sjello (af\u00ebr S. Peterburgut). Studimet e larta i filloi n\u00eb Universitetin e Kievit p\u00ebr Drejt\u00ebsi, por pas nj\u00eb viti vendosi t\u00eb l\u00ebr\u00eb universitetin e jurisprudenc\u00ebs p\u00ebr t\u00eb vazhduar studimet e saj p\u00ebr Histori-Let\u00ebrsi n\u00eb Peterburg. \u201cGjersa aty studiohej historia e s\u00eb drejt\u00ebs dhe latinishtja isha e k\u00ebnaqur, kur nis\u00ebn l\u00ebnd\u00ebt e mir\u00ebfillta juridike, un\u00eb u ftoha me kurset\u201d \u2013 shprehet Ana.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Takimi me poetin e ri Nikolay Gumilev, q\u00eb m\u00eb pas n\u00eb 1910 do t\u00eb b\u00ebhej bashk\u00ebshorti i saj, do ta motivonte An\u00ebn t\u00eb shkruante edhe m\u00eb shum\u00eb. N\u00eb mosh\u00ebn 17 vje\u00e7are, pas publikimit t\u00eb poezis\u00eb s\u00eb saj n\u00eb gazet\u00ebn \u201cSirius\u201d e Nikolay Gumilev, Ana do t\u00eb njihej n\u00eb rrethet artistike t\u00eb S. Peterburgut, duke dh\u00ebn\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb rregullt lexime publike.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">N\u00eb vitin 1910, bashk\u00eb me Osip Mandelshtamin dhe Sergey Gorodetsky, si kritik\u00eb dhe kund\u00ebrrryme ndaj simbolizmit, krijojn\u00eb drejtimin letrar akmeizmin, paralel me t\u00eb cil\u00ebn zhvillohej futurizmi n\u00eb Europ\u00eb. Ky drejtim letrar do t\u00eb shuhej dhe shkat\u00ebrrohej m\u00eb pas nga vrasjet, p\u00ebrndjekjet dhe p\u00ebr\u00e7mimet q\u00eb do t\u2019u b\u00ebheshin intelektual\u00ebve t\u00eb koh\u00ebs nga regjimi Bolshevik.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Edhe pse gjat\u00eb viteve q\u00eb ajo i quajti \u201cvitet vegjetariane\u201d poezia e saj nuk u lejua t\u00eb publikohej, Ana u mor intensivisht me p\u00ebrkthimin e veprave t\u00eb Victor Hugos, Giacomo Leopardit, si dhe ju p\u00ebrkushtua veprave t\u00eb Pushkinit dhe Dostojevskit.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Ana Ahmatova e ndikuar nga l\u00ebvizja akmeiste, u p\u00ebrpoq t\u00eb stabilizonte parimet e poezis\u00eb s\u00eb saj: qart\u00ebsin\u00eb, thjesht\u00ebsin\u00eb dhe disiplin\u00ebn. N\u00eb fjalimin e Seamus Heaney (poet irlandez) p\u00ebrgjat\u00eb dh\u00ebnies s\u00eb \u00e7mimit Nobel (viti 1995), tek ligj\u00ebron mbi arsyet p\u00ebrse duhet t\u2019i besojm\u00eb poezis\u00eb, ai p\u00ebrmend nj\u00eb moment p\u00ebrgjat\u00eb regjimit stalinist dhe nevoj\u00ebs s\u00eb njer\u00ebzve p\u00ebr t\u2019u p\u00ebrshkruar nga poezia:<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">\u201cMegjithat\u00eb \u00ebsht\u00eb koha kur hyn nj\u00eb nevoj\u00eb edhe m\u00eb e thell\u00eb, kur ne duam q\u00eb poezia t\u00eb jet\u00eb jo vet\u00ebm e vlefshme p\u00ebr k\u00ebnaq\u00ebsit\u00eb, por edhe p\u00ebrplot men\u00e7uri dhe jo vet\u00ebm nj\u00eb variacion befasues mbi bot\u00ebn, porse nj\u00eb rikumbim i vet\u00eb bot\u00ebs tek ajo. Ne duam q\u00eb befasia t\u00eb jet\u00eb kalimtare si goditja e padurueshme q\u00eb rip\u00ebrt\u00ebrin figur\u00ebn n\u00eb ekran televizori, apo shoku elektrik q\u00eb rikthen ritmin e vet zemr\u00ebs s\u00eb shuar. Ne duam at\u00eb q\u00eb d\u00ebshironin ato gra t\u00eb v\u00ebna rresht n\u00eb burgun e Leningradit, nd\u00ebrsa prisnin aty fshikulluar prej acarit dhe duke m\u00ebrm\u00ebritur fjal\u00eb frike e duke i b\u00ebr\u00eb ball\u00eb regjimit t\u00eb Stalinit, teksa i k\u00ebrkonin poetes Ana Ahmatova n\u00eb mund t\u00eb p\u00ebrshkruhej e gjitha kjo, a mundej zemra e saj t\u00eb barazohej me t\u00eb gjitha k\u00ebto. Dhe kjo ishte d\u00ebshira q\u00eb po e p\u00ebrjetoja edhe un\u00eb n\u00eb ato rrethana shum\u00eb m\u00eb t\u00eb ndryshme n\u00eb Wicklow, nd\u00ebrsa shkrova ato vargje\u2026 nj\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr poezin\u00eb q\u00eb ta meritoj\u00eb p\u00ebrcaktimin\u2026si nj\u00eb ligj, \u2018rregull\u2019 i v\u00ebrtet\u00eb p\u00ebr nj\u00eb p\u00ebrplasje t\u00eb realitetit t\u00eb jasht\u00ebm dhe t\u00eb ndjesh\u00ebm ndaj ligj\u00ebsive t\u00eb brendshme t\u00eb qenies s\u00eb poetit.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Ana, n\u00eb librin e sjell\u00eb n\u00eb shqip nga Aurel Plasari, shkruan mbi momentin e sip\u00ebrp\u00ebrmendur:<\/strong><\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong><em>N\u00eb vend t\u00eb parath\u00ebnies <\/em><\/strong><\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">N\u00eb vitet e tmerrshme t\u00eb \u201cjezhovshni\u00e7\u00ebs\u201d pata kaluar<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">shtat\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb muaj duke mbajtur rradh\u00ebn para<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">burgjeve t\u00eb Leningradit. Nj\u00eb dit\u00eb, dikush pandehu se<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">m\u00eb njohu. At\u00ebher\u00eb nj\u00eb grua me buz\u00eb t\u00eb mavijuara, q\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">ndodhej mbrapa meje dhe s\u00eb cil\u00ebs emri im nuk i<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">thoshte asgj\u00eb, doli nga ajo topitje q\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">na kaplonte r\u00ebndom t\u00eb t\u00ebrave dhe m\u00eb pyeti n\u00eb vesh<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">(atje nuk flitej ve\u00e7se me t\u00eb p\u00ebshp\u00ebritur):<\/span><\/p><ul style=\"text-align: justify\"><li><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Po k\u00ebt\u00eb, a mund ta p\u00ebrshkruash?<\/span><\/li><\/ul><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Iu p\u00ebrgjigja:<\/span><\/p><ul style=\"text-align: justify\"><li><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Po, mundem.<\/span><\/li><\/ul><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">At\u00ebher\u00eb nj\u00ebfar\u00eb buz\u00ebqeshje rr\u00ebshqiti mbi at\u00eb q\u00eb pati qen\u00eb dikur fytyra e saj.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">(1 prill 1957, Leningrad)<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Poezi t\u00eb tjera t\u00eb poetes Ana Ahmatova, shk\u00ebputur nga i nj\u00ebjti lib\u00ebr (p\u00ebrmbledhje me poezi, shqip Aurel Plasari, sht\u00ebpia botuese 55, viti 2009)<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">***<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Ka dit\u00eb, disa dit\u00eb n\u00eb pranver\u00eb,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Kur prehet n\u00ebn d\u00ebbor\u00eb nj\u00eb preri,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Kur drur\u00ebt zhap\u00ebllijn\u00eb n\u00ebp\u00ebr er\u00ebn<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Q\u00eb vakt\u00ebsi na bie dhe bryllti,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Kur trupi nga papesha \u00ebsht\u00eb i habitur,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Kur nuk e di sht\u00ebpin\u00eb tek e ke,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Kur k\u00ebng\u00ebn q\u00eb dikur t\u00eb qe m\u00ebrzitur<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Ti e k\u00ebndon me mall si t\u2019ish e re.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Muza<\/strong><\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Kur nat\u00ebn rri dhe pres at\u00eb t\u00eb vij\u00eb,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">M\u00eb ngjan se jeta asnj\u00eb dysh s\u2019e vlen:<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Rinia \u00e7\u2019\u00ebsht\u00eb, lavdia, dashuria,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Para asaj me fyell n\u00eb dor\u00eb q\u00eb vjen?<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Ja se ku hyn. Ngre velin p\u00ebrmbi ball\u00eb.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Me syt\u00eb \u2013syt\u00eb m\u2019i l\u00ebbyr ajo.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">E pyes: \u201cTi ia diktove Dantes vall\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Faqet e Ferrit? M\u00eb p\u00ebrgjigjet: \u201cPo\u201d.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">(1924)<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Gusht 1940<\/strong><\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Kur e varrosin nj\u00eb epok\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">P\u00ebr psalme e vaj m\u00eb vend nuk ka:<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">E zbukurojn\u00eb at\u00eb p\u00ebrtok\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Gjemba\u00e7\u00eb dhe ferra t\u00eb m\u00ebdha.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Varrmih\u00ebsit, si\u00e7 u ka hije,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Punojn\u00eb: \u00e7\u00ebshtja m\u00eb nuk pret!<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Dhe \u00e7\u2019heshtje, o Per\u00ebndi, q\u00eb bie<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Sa ndihet koha tek baret.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Por si kufom\u00eb q\u00eb val\u00ebt e d\u00eblirin<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Del me pranver\u00ebn p\u00ebrs\u00ebri:<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Ve\u00e7 n\u00ebna nuk e njeh t\u00eb birin<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Dhe nipi kthehet me ang\u00ebshti,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Dhe varen kryet n\u00ebn nj\u00eb h\u00ebn\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Q\u00eb si lavjerr\u00ebsi l\u00ebviz.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Ja, heshtje e till\u00eb tani ka r\u00ebn\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">P\u00ebrmbi t\u00eb vdekurin Paris.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">(1940)<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\"><strong>Kuraja <\/strong><\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">E dim\u00eb se n\u00eb \u00e7far\u00eb peshoj\u00eb \u00ebsht\u00eb v\u00ebn\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Dhe \u00e7far\u00eb p\u00ebr t\u2019u kryer ka sot.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">E dim\u00eb se or\u2019 e kuraj\u00ebs ka r\u00ebn\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Dhe m\u00eb asnj\u00eb gj\u00eb s\u2019na tremb dot.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">T\u00eb mbesim pa streh\u00eb nuk pyesim aspak,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">T\u00eb biem n\u00ebn plumb s\u2019kemi frik\u00eb, &#8211;<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">T\u00eb mbrojm\u00eb ne ty, fjal\u00eb ruse, me gjak,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Ty fjal\u00eb madh\u00ebshtore unike.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">(shkurt 1942)<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">***<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Si t\u00eb isha nj\u00eb bish\u00ebz e vrar\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Ju m\u00eb varni tani n\u00eb \u00e7engel,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Q\u00eb t\u00eb huajt, gjith\u00eb gaz e llahtar\u00eb,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">T\u00eb m\u00eb shohin ngado si model.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Se talenti i rrall\u00eb m\u2019\u00ebsht\u00eb bjer\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Thon\u00eb p\u00ebr mua fletushka t\u00eb m\u00ebdha,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Se poete qesh\u00eb un\u00eb nj\u00ebher\u00eb,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Por p\u00ebr mua tremb\u00ebdhjet\u00eb ora ra.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">(1949)<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">***<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Ti me ngulm m\u2019i k\u00ebrkon poezit\u00eb,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Gjithsesi dhe pa to frym\u00eb merr\u2026<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Mos t\u00eb mbett\u00eb n\u00eb gjak asnj\u00eb pik\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Pa u nginjur prej tyre me vrer.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Djegim ne n\u00eb nj\u00eb jet\u00eb iluzore<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Dit\u00ebt tona gjith\u00eb vesk e flori,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Por takimin n\u00eb viset qiellore<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Zjarr\u2019i nat\u00ebs s\u2019na thot\u00eb assesi.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Curg i ngrir\u00eb \u00e7\u2019po rrjedh tat\u00ebpjet\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Madh\u00ebshtia e jon\u00eb flak\u2019 e zjarr,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Thua pam\u00eb n\u00eb nj\u00eb bimes\u00eb t\u00eb fsheht\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Emrat tan\u00eb e u drodh\u00ebn llahtar.<\/span><\/p><p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">S\u2019gjen nj\u00eb ndarje m\u00eb bosh, m\u00eb t\u00eb kot\u00eb,<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Qysh n\u00eb krye m\u00eb mir\u00eb do t\u00eb qe\u2026<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Dhe v\u00ebrtet m\u00eb t\u00eb ndar\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb bot\u00eb<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">Nuk ka pasur ask\u00ebnd se sa ne.<\/span><br \/><span style=\"font-family: georgia, palatino, serif;font-size: 14pt\">(1962)<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>02.07.2019 | nyje.al Ana Ahmatova konsiderohet si nj\u00eb nd\u00ebr poetet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb shekullit XX, pjes\u00eb e nj\u00eb plejade autor\u00ebsh ku bashk\u00eb me Boris Pasternak, Marina Cvetajeva dhe Osip Mandelshtamin krijojn\u00eb nj\u00eb kat\u00ebrshe shum\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb n\u00eb historin\u00eb e let\u00ebrsis\u00eb ruse. \u00a0N\u00eb jet\u00ebshkrimin e saj shprehet se gjithmon\u00eb ka ditur \u00e7do gj\u00eb p\u00ebr poezin\u00eb, por asnj\u00ebher\u00eb nuk ka ditur gj\u00eb p\u00ebr proz\u00ebn. N\u00eb mosh\u00ebn 11 vje\u00e7are botoi poezin\u00eb e saj t\u00eb par\u00eb, e m\u00eb pas krijimtaria e An\u00ebs do t\u00eb shoq\u00ebrohej me indiferenc\u00eb, ndalim, p\u00ebr\u00e7mim dhe censur\u00eb shtet\u00ebrore. Megjith\u00ebse regjimi rus e p\u00ebrballi me luft\u00ebn, humbjen e bashk\u00ebshortit dhe burgosjen e djalit t\u00eb saj, ajo n\u00eb fund t\u00eb jet\u00ebs i g\u00ebzohet faktit q\u00eb kishte jetuar n\u00eb ato vite, duke par\u00eb ngjarje t\u00eb pashoqe. N\u00eb vitin 1965, ve\u00e7 nj\u00eb vit para se t\u00eb vdes\u00eb Ana shkruan: \u201cTashm\u00eb kam pushuar s\u00eb shkruari vargje. P\u00ebr mua n\u00eb to \u00ebsht\u00eb lidhja ime me koh\u00ebn, me jet\u00ebn e re t\u00eb popullit tim. Kur i kam shkruar, jetoja me ritmet q\u00eb kumbonin n\u00eb historin\u00eb heroike t\u00eb vendit. Jam e lumtuar q\u00eb jetova n\u00eb k\u00ebto vite dhe pash\u00eb ngjarje t\u00eb pashoqe.\u201d Ka lindur m\u00eb 23 qershor t\u00eb vitit 1889 pran\u00eb Odes\u00ebs n\u00eb Balshoy Fontan (Ukrain\u00eb) n\u00eb nj\u00eb familje fisnike t\u00eb koh\u00ebs, m\u00eb pas \u00ebsht\u00eb zhvendosur n\u00eb Carskoe Sjello (af\u00ebr S. Peterburgut). Studimet e larta i filloi n\u00eb Universitetin e Kievit p\u00ebr Drejt\u00ebsi, por pas nj\u00eb viti vendosi t\u00eb l\u00ebr\u00eb universitetin e jurisprudenc\u00ebs p\u00ebr t\u00eb vazhduar studimet e saj p\u00ebr Histori-Let\u00ebrsi n\u00eb Peterburg. \u201cGjersa aty studiohej historia e s\u00eb drejt\u00ebs dhe latinishtja isha e k\u00ebnaqur, kur nis\u00ebn l\u00ebnd\u00ebt e mir\u00ebfillta juridike, un\u00eb u ftoha me kurset\u201d \u2013 shprehet Ana.Takimi me poetin e ri Nikolay Gumilev, q\u00eb m\u00eb pas n\u00eb 1910 do t\u00eb b\u00ebhej bashk\u00ebshorti i saj, do ta motivonte An\u00ebn t\u00eb shkruante edhe m\u00eb shum\u00eb. N\u00eb mosh\u00ebn 17 vje\u00e7are, pas publikimit t\u00eb poezis\u00eb s\u00eb saj n\u00eb gazet\u00ebn \u201cSirius\u201d e Nikolay Gumilev, Ana do t\u00eb njihej n\u00eb rrethet artistike t\u00eb S. Peterburgut, duke dh\u00ebn\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb rregullt lexime publike. N\u00eb vitin 1910, bashk\u00eb me Osip Mandelshtamin dhe Sergey Gorodetsky, si kritik\u00eb dhe kund\u00ebrrryme ndaj simbolizmit, krijojn\u00eb drejtimin letrar akmeizmin, paralel me t\u00eb cil\u00ebn zhvillohej futurizmi n\u00eb Europ\u00eb. Ky drejtim letrar do t\u00eb shuhej dhe shkat\u00ebrrohej m\u00eb pas nga vrasjet, p\u00ebrndjekjet dhe p\u00ebr\u00e7mimet q\u00eb do t\u2019u b\u00ebheshin intelektual\u00ebve t\u00eb koh\u00ebs nga regjimi Bolshevik.Edhe pse gjat\u00eb viteve q\u00eb ajo i quajti \u201cvitet vegjetariane\u201d poezia e saj nuk u lejua t\u00eb publikohej, Ana u mor intensivisht me p\u00ebrkthimin e veprave t\u00eb Victor Hugos, Giacomo Leopardit, si dhe ju p\u00ebrkushtua veprave t\u00eb Pushkinit dhe Dostojevskit. Ana Ahmatova e ndikuar nga l\u00ebvizja akmeiste, u p\u00ebrpoq t\u00eb stabilizonte parimet e poezis\u00eb s\u00eb saj: qart\u00ebsin\u00eb, thjesht\u00ebsin\u00eb dhe disiplin\u00ebn. N\u00eb fjalimin e Seamus Heaney (poet irlandez) p\u00ebrgjat\u00eb dh\u00ebnies s\u00eb \u00e7mimit Nobel (viti 1995), tek ligj\u00ebron mbi arsyet p\u00ebrse duhet t\u2019i besojm\u00eb poezis\u00eb, ai p\u00ebrmend nj\u00eb moment p\u00ebrgjat\u00eb regjimit stalinist dhe nevoj\u00ebs s\u00eb njer\u00ebzve p\u00ebr t\u2019u p\u00ebrshkruar nga poezia:\u201cMegjithat\u00eb \u00ebsht\u00eb koha kur hyn nj\u00eb nevoj\u00eb edhe m\u00eb e thell\u00eb, kur ne duam q\u00eb poezia t\u00eb jet\u00eb jo vet\u00ebm e vlefshme p\u00ebr k\u00ebnaq\u00ebsit\u00eb, por edhe p\u00ebrplot men\u00e7uri dhe jo vet\u00ebm nj\u00eb variacion befasues mbi bot\u00ebn, porse nj\u00eb rikumbim i vet\u00eb bot\u00ebs tek ajo. Ne duam q\u00eb befasia t\u00eb jet\u00eb kalimtare si goditja e padurueshme q\u00eb rip\u00ebrt\u00ebrin figur\u00ebn n\u00eb ekran televizori, apo shoku elektrik q\u00eb rikthen ritmin e vet zemr\u00ebs s\u00eb shuar. Ne duam at\u00eb q\u00eb d\u00ebshironin ato gra t\u00eb v\u00ebna rresht n\u00eb burgun e Leningradit, nd\u00ebrsa prisnin aty fshikulluar prej acarit dhe duke m\u00ebrm\u00ebritur fjal\u00eb frike e duke i b\u00ebr\u00eb ball\u00eb regjimit t\u00eb Stalinit, teksa i k\u00ebrkonin poetes Ana Ahmatova n\u00eb mund t\u00eb p\u00ebrshkruhej e gjitha kjo, a mundej zemra e saj t\u00eb barazohej me t\u00eb gjitha k\u00ebto. Dhe kjo ishte d\u00ebshira q\u00eb po e p\u00ebrjetoja edhe un\u00eb n\u00eb ato rrethana shum\u00eb m\u00eb t\u00eb ndryshme n\u00eb Wicklow, nd\u00ebrsa shkrova ato vargje\u2026 nj\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr poezin\u00eb q\u00eb ta meritoj\u00eb p\u00ebrcaktimin\u2026si nj\u00eb ligj, \u2018rregull\u2019 i v\u00ebrtet\u00eb p\u00ebr nj\u00eb p\u00ebrplasje t\u00eb realitetit t\u00eb jasht\u00ebm dhe t\u00eb ndjesh\u00ebm ndaj ligj\u00ebsive t\u00eb brendshme t\u00eb qenies s\u00eb poetit. Ana, n\u00eb librin e sjell\u00eb n\u00eb shqip nga Aurel Plasari, shkruan mbi momentin e sip\u00ebrp\u00ebrmendur: N\u00eb vend t\u00eb parath\u00ebnies N\u00eb vitet e tmerrshme t\u00eb \u201cjezhovshni\u00e7\u00ebs\u201d pata kaluarshtat\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb muaj duke mbajtur rradh\u00ebn paraburgjeve t\u00eb Leningradit. Nj\u00eb dit\u00eb, dikush pandehu sem\u00eb njohu. At\u00ebher\u00eb nj\u00eb grua me buz\u00eb t\u00eb mavijuara, q\u00ebndodhej mbrapa meje dhe s\u00eb cil\u00ebs emri im nuk ithoshte asgj\u00eb, doli nga ajo topitje q\u00ebna kaplonte r\u00ebndom t\u00eb t\u00ebrave dhe m\u00eb pyeti n\u00eb vesh(atje nuk flitej ve\u00e7se me t\u00eb p\u00ebshp\u00ebritur): Po k\u00ebt\u00eb, a mund ta p\u00ebrshkruash? Iu p\u00ebrgjigja: Po, mundem. At\u00ebher\u00eb nj\u00ebfar\u00eb buz\u00ebqeshje rr\u00ebshqiti mbi at\u00eb q\u00eb pati qen\u00eb dikur fytyra e saj. (1 prill 1957, Leningrad)Poezi t\u00eb tjera t\u00eb poetes Ana Ahmatova, shk\u00ebputur nga i nj\u00ebjti lib\u00ebr (p\u00ebrmbledhje me poezi, shqip Aurel Plasari, sht\u00ebpia botuese 55, viti 2009)***Ka dit\u00eb, disa dit\u00eb n\u00eb pranver\u00eb,Kur prehet n\u00ebn d\u00ebbor\u00eb nj\u00eb preri,Kur drur\u00ebt zhap\u00ebllijn\u00eb n\u00ebp\u00ebr er\u00ebnQ\u00eb vakt\u00ebsi na bie dhe bryllti,Kur trupi nga papesha \u00ebsht\u00eb i habitur,Kur nuk e di sht\u00ebpin\u00eb tek e ke,Kur k\u00ebng\u00ebn q\u00eb dikur t\u00eb qe m\u00ebrziturTi e k\u00ebndon me mall si t\u2019ish e re. MuzaKur nat\u00ebn rri dhe pres at\u00eb t\u00eb vij\u00eb,M\u00eb ngjan se jeta asnj\u00eb dysh s\u2019e vlen:Rinia \u00e7\u2019\u00ebsht\u00eb, lavdia, dashuria,Para asaj me fyell n\u00eb dor\u00eb q\u00eb vjen? Ja se ku hyn. Ngre velin p\u00ebrmbi ball\u00eb.Me syt\u00eb \u2013syt\u00eb m\u2019i l\u00ebbyr ajo.E pyes: \u201cTi ia diktove Dantes vall\u00ebFaqet e Ferrit? M\u00eb p\u00ebrgjigjet: \u201cPo\u201d.(1924) Gusht 1940Kur e varrosin nj\u00eb epok\u00ebP\u00ebr psalme e vaj m\u00eb vend nuk ka:E zbukurojn\u00eb at\u00eb p\u00ebrtok\u00ebGjemba\u00e7\u00eb dhe ferra t\u00eb m\u00ebdha.Varrmih\u00ebsit, si\u00e7 u ka hije,Punojn\u00eb: \u00e7\u00ebshtja m\u00eb nuk pret!Dhe \u00e7\u2019heshtje, o Per\u00ebndi, q\u00eb bieSa ndihet koha tek baret.Por si kufom\u00eb q\u00eb val\u00ebt e d\u00eblirinDel me pranver\u00ebn p\u00ebrs\u00ebri:Ve\u00e7 n\u00ebna nuk e njeh t\u00eb birinDhe nipi kthehet me ang\u00ebshti,Dhe varen kryet n\u00ebn nj\u00eb h\u00ebn\u00ebQ\u00eb si lavjerr\u00ebsi l\u00ebviz. Ja, heshtje e till\u00eb tani ka r\u00ebn\u00ebP\u00ebrmbi t\u00eb vdekurin Paris.(1940) Kuraja E dim\u00eb se n\u00eb \u00e7far\u00eb peshoj\u00eb \u00ebsht\u00eb v\u00ebn\u00ebDhe \u00e7far\u00eb p\u00ebr t\u2019u kryer ka sot.E dim\u00eb se or\u2019 e kuraj\u00ebs ka r\u00ebn\u00ebDhe m\u00eb asnj\u00eb gj\u00eb s\u2019na tremb dot.T\u00eb mbesim pa streh\u00eb nuk pyesim aspak,T\u00eb biem n\u00ebn plumb s\u2019kemi<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":4706,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"episode_type":"","audio_file":"","podmotor_file_id":"","podmotor_episode_id":"","cover_image":"","cover_image_id":"","duration":"","filesize":"","filesize_raw":"","date_recorded":"","explicit":"","block":"","ocean_post_layout":"right-sidebar","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"ocs-kulture-category-post-sidebar","ocean_second_sidebar":"0","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"0","ocean_custom_header_template":"0","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"0","ocean_menu_typo_font_family":"0","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"on","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"0","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"off","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-2231","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kulture","entry","has-media"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2231","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2231"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2231\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24890,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2231\/revisions\/24890"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4706"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2231"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2231"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nyje.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2231"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}